Żarnówka Mała – Żar

Beskid Mały / Żarnówka Mała – Żar – Międzybrodzie Żywieckie

Trasa:

Żarnówka Mała (przystanek PKS) –  Żar 761 m n.p.m. – Międzybrodzie Żywieckie (przystanek PKS)

.

Szlaki:

 

 kraj: Polska 

pasmo: Beskid Mały

Cel:

  • Żar 761m n.p.m.

Czasy przejść:

  • Żarnówka Mała / przystanek PKS – Żar: 1 godzina 50 minut / szlak:
  • Żar – Międzybrodzie Żywieckie: 45 minut / szlak*:  

* istnieje możliwość skrócenia trasy o 45 minut zjeżdżając z góry Żar kolejką linowo-terenową

Łączny czas przejścia trasy:

  • 2 godziny 35 minut (wariant z zejściem pieszym z Żaru)
  • 1 godzina 50 minut (wariant ze zjazdem kolejką)

Dystanse:

  • Żarnówka Mała / przystanek PKS – Żar: 3,8km
  • Żar – Międzybrodzie Żywieckie pętla PKS (pętla Żar): 2,5 km

łącznie około: 6,3 km

Start:

  • przystanek PKS w Żarnówce Małej / obok zapory

Meta:

  • końcowy przystanek PKS w Międzybrodziu Żywieckim (według nazewnictwa PKS Bielsko-Biała „Międzybrodzie Żywieckie

Opis i charakterystyka trasy:

Wycieczkę rozpoczynamy od dotarcia w rejon przystanku PKS w miejscowości Żarnówka Mała. Przystanek zlokalizowany jest tuż przy skrzyżowaniu drug, oraz zaporze, co ułatwi nam orientację. Po dotarciu na miejsce kierujemy się na zaporę. Tuż przed wejściem na nią, natrafimy na czerwone znaki, będzie to nasz szlak, którym podążać będziemy aż na szczyt Żaru. Tutaj uwaga! Czerwony szlak nie rozpoczyna się w tym miejscu, prowadzi on z Hrobaczej Łaki, dlatego należy zwrócić uwagę na poprawne wybranie kierunku marszruty – kierujemy się na zaporę, a następnie chodnikiem wzdłuż szosy biegnącej jej koroną na drugi brzeg.

zdjęcia od lewej: Trasę rozpoczynamy włączając się w czerwony szlak w rejonie zapory w miejscowości Żarnówka Mała / Szlak od początku zachwyca pięknymi widokami na dolinę Międzybrodzia, oraz okalającego go szczyty Beskidu Małego

Szlak od początku urzeka widokami, trudno bowiem odmówić urody dolinie Międzybrodzkiej, czy Czanieckiej, teren ten łączy piękno górskiego krajobrazu z akwenami wodnymi, tworząc niezwykłą i malowniczą panoramę. Po pokonaniu zapory skręcamy za znakami w prawo, wkraczając na wąską asfaltową drogę, prowadzącą wzdłuż brzegów zalewu w kierunku prywatnych domów, oraz ośrodków letniskowych. Przez następne kilka minut szlak będzie wił się za drogą, by w końcu zacząć intensywnie się wznosić, klucząc pomiędzy zabudowaniami.

Zapora w Żarnówce Małej

Po pokonaniu tamy szlak zakręca w prawo za wąską szosą prowadząca początkowo wzdłuż zbiornika wodnego

Od tej chwili poza kilkoma przepłaszczeniami szlak nieustannie będzie wiódł do góry, chwilami bardzo intensywnie, szybko nabierając wysokości. Klucząc pomiędzy zabudowaniami wskazane jest zachowanie wzmożonej czujności, bowiem pomimo iż szlak dość dobrze jest oznakowany, w kilku miejscach, na krzyżówkach dróg przebieg szlaku nie będzie oczywisty. Stopniowo wraz z nabieraniem wysokości po prawej stronie otwierać będą się coraz bardziej rozległe widoki na zalew Międzybrodzki, oraz okalającego go szczyty Beskidu Małego.

Szlak przez pierwsze 25 minut będzie kluczył pomiędzy gospodarstwami i domkami letniskowymi, stopniowo nabierając wysokości

Wraz z nabieraniem wysokości otworzą się przed nami malownicze panoramy na zalew Międzybrodzki i szczyty Beskidu Małego

Po około 25 minutach szlak zakręci prawo wzdłuż ulicy Łęgowej po czym obije w lewo w las, ostatecznie opuszczając zabudowania. Pewną ciekawostką jest że szlak w tej części prowadzący wąską, ostro rwącą do góry leśną ścieżką prowadzi nadal… ulicą noszącą nazwę „Szczytowa”. Po pokonaniu kilkudziesięciu metrów podejścia, szlak zakręca w prawo, przed nami znajdzie się skalny próg częściowo odsłoniętej wychodni. Jego pokonanie będzie wymagać pewnego wysiłku, oraz nieco więcej ostrożności, szczególnie zimą, czy po opadach deszczu. Mijając tą przeszkodę wkroczymy na szeroką ścieżkę, wciąż wiodącą do góry, opadając ostrym zboczem na prawą stronę. Poruszać będziemy się cały czas bukowym lasem, gdzie pomiędzy drzewami po prawej stronie towarzyszyć nam będą imponujące panoramy na zalew i Beskid Mały. Pejzaże te są znacznie bardziej widokowe późną jesienią, oraz zimą, w okresie wiosennym i letnim, gdy drzewa pokrywa listowie ich podziwianie będzie raczej nie możliwe.

zdjęcia od lewej: Po 20 minutach podchodzenia, ponad koronami drzew zobaczymy cel naszego wypadu – charakterystyczny szczyt góry Żar / Szlak właściwie od samego początku narzuca ostre tempo podchodzenia i charakterystyka ta utrzymywać się będzie z krótkimi przerwami aż do zdobycia szczytu Żaru.

zdjęcia od lewej: Widok na zalew Międzybrodzki, oraz widoczne na pierwszym planie szczyty Beskidu Małego, a nieco dalej Beskidu Żywieckiego / Cel trasy – góra Żar z widocznym budynkiem stacji metrologicznej, oraz za nim zbiornikiem elektrowni szczytowo-pompowej

Po kolejnych kilkuset metrach podchodzenia szlak wyprowadzi nas częściowo zalesiony grzbiet, którym będzie się poruszać przez pozostałą część szlaku. Wraz z dotarciem na grzbiet szlak nieco złagodnieje, zmieni się również szata roślinna, teraz przeważać zaczną świerki. Chwilę potem ścieżka wyprowadzi nas na lewostronnie otwartą polanę, z rozległymi widokami na Kozubnik, szczyty Beskidu Małego, w odleglejszej zaś panoramie na sztuczny zalew na rzece Sole w Kobiernicach.

zdjęcia od lewej: Pomimo iż szlak jest dobrze oznakowany i utrzymaniu, w kilku miejscach, szczególnie podczas kluczenia pomiędzy zabudowaniami może on być mylący, dlatego w rejonie tym wskazane jest zachowanie wzmożonej czujności / Po 25 minutach od startu powinniśmy dotrzeć do miejsca gdzie szlak odbije w lewo opuszczając asfaltową szosę, wyrywając do góry leśną ścieżką, która o dziwo jest nazwaną ulicą noszącą nazwę – „Szczytowa”

zdjęcia od lewej: ulica Szczytowa / Wkrótce po opuszczeniu szosy i pokonaniu krótkiego podejścia ścieżka odbija w prawo a przed nami staje stopień skalny, który może sprawić nieco trudności po opadach deszczu, oraz w zimie

Podążając dalej przed sobą zobaczymy nasz – już bliski, cel – szczyt góry Żar, wraz charakterystycznym budynkiem stacji metrologicznej, a po lewej ścięty wierzchołek zbiornika hydroelektrowni. Szlak w tej części przebiega wzdłuż linii wysokiego napięcia prowadzących z Żaru, rejon ten może być szczególnie niebezpieczny podczas burzy, dlatego wskazane jest w takim przypadku jego jak najszybsze opuszczenie. Chwilę potem dotrzemy do kolejnego punktu widokowego, tym razem otwartego na stronę prawą, w kierunku zalewu Międzybrodzkiego.

Po pokonaniu otwartego odcinka szosą, szlak wprowadza nas w Bukowy las, wciąż ostro pnąc się do góry, pomiędzy drzewami podziwiać będziemy mogli piękne widoki, biorąc pod uwagę gęstość lasu może nie być to możliwe w takiej skali jak późną jesienią i zimą gdy drzewa pozbawione są listowia

Po około 50 minutach od chwili startu, oraz przejściu bukowego lasu, szlak wyprowadzi nas na zalesiony grzbiet, odtąd będziemy nim podążać aż do szczytu Żaru, kilkadzisiąt metrów dalej szlak otworzy się na lewą stronę, ukazując nam rozległą panoramę na Kozubnik, szczyty Beskidu Małego, w odleglejszej zaś perspektywnie na sztuczny zalew na rzece Sole w Kobiernicach.

Wciąż mozolnie zdobywając wysokość miniemy po lewej stronie zabudowania gospodarcze, ścieżka tutaj po raz kolejny ostro wyrwie do góry prowadząc lasem mieszanym z przewagę drzew iglastych. Będzie to już ostatnie podejście i ostatni odcinek szlaku. Po pokonaniu kilkuset metrów podejścia szlak wyprowadzi na na polanę, gdzie przed nami zobaczymy szczyt nadajnika i budynku na Żarze. Następnie podążając otwartym terem w kilka minut dotrzemy na szczyt Żaru 761 m n.p.m.

zdjęcia od lewej: W miejscu tym szlak przecina się również z liniami wysokiego napięcia prowadzącymi z widocznego powyżej Żaru, miejsce to może być bardzo niebezpieczne podczas burzy, należy unikać przebywania w otwartym terenie obok słupów wysokiego napięcia / Podchodząc w rejonie słupów elektrycznych natrafimy na urokliwe miejsce widokowe, otwarte na stronę Międzybrodzia

Góra Żar

W pełni eksponowany szczyt którego historia zagospodarowania sięga początków lat 30 XX wieku. W roku 1936 u stóp góry powstała szkółka szybowcowa z inicjatywy Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej. W następnych latach szkółka ta przechodziła różne przemiany, istnieje jednak do dnia dzisiejszego. Obecnie u stóp Żaru znajduje się lotnisko sportowe i szkółka szybownictwa, oraz paralotniarstwa. W 1979 roku szczyt Żaru został całkowicie przeobrażony, zakończono wówczas pracę nad elektrownią szczytowo-pompowej (Elektrownia Porąbka-Żar). Znajdujący się tam zbiornik wodny ma kształt deltoidu, jego wymiary to 650 m długości, oraz 250 m szerokości i mieści 2 310 000 m³ wody, której maksymalna głębokość wynosi 28m, obwałowania zbiornika mają ponad 30 m wysokości. Od tamtego okresu góra zyskała charakterystyczny wygląd, łatwo ją poznać po ściętym, nagim wierzchołku.

zdjęcia od lewej: Widok w kierunku Pasma Bukowskiego Gronia / Ruszając z punktu widokowy w miejscu przecięcia się szlaku z liniami wysokiego napięcia chwilę potem dotrzemy do widocznych po lewej stronie prywatnych zabudowań, wkrótce potem szlak wprowadzi nas w las iglasty wyrywając ostro do góry / zabudowania na górze Żar

zdjęcia od lewej: Ostatnie podejście pod Żar, po kilku minutach szlak wyprowadzi nas na polanę, gdzie zobaczymy już bliski szczyt Żaru z charakterystycznym budynkiem stacji metrologicznej, oraz toru saneczkowego / Pokonując ostre metry przed szczytem warto  oglądnąć się wstecz, z każdym metrem otwierać się będą przed nami coraz rozleglejsze panoramy na Beskid Mały, Śląski i Żywiecki

Na szczycie góry Żar 761 m n.p.m.  w 1979 roku wybudowano elektrownię szczytowo-pompową z zbiornikiem wodnym mieszczącym 2 310 000 m³ całkowicie przeobrażając jej wygląd. Znajduję się tam również (środkowe zdjęcie) budynek stacji metrologicznej

Pamiątką po czasach budowy elektrowni jest asfaltowa szosa prowadząca na szczyt z Międzybrodzia Żywieckiego. Do końca lat 90 XX wieku teren szczytu był słabo zagospodarowany, nie posiadając żadnej infrastruktury turystycznej. Zmieniło się to początkiem XXI wieku, gdy teren ten został przebudowany przez Polskie Koleje Linowe, które uruchomiły w 2003 roku, wiodącą z Międzybrodzia Żywieckiego na szczyt kolejkę linowo–terenową, o konstrukcji jak ta znana z Gubałówki. Wraz z uruchomieniem kolejki dotychczas ogólnodostępna szosa wiodąca na szczyt, została zamknięta dla ruchu, za wyjątkiem pojazdów uprzywilejowanych. Prócz kolejki uruchomiano trasę narciarską przebiegającą wzdłuż jej trasy, a na szczycie całoroczny tor saneczkowy, w budynku górnej stacji kolejki znajduję się również restauracja.

Do końca lat 90 XX wieku teren szczytu był pozbawiony jakiejkolwiek infrastruktury turystycznej, można było również dojechać na niego szosą wiodącą z Międzybrodzia Żywieckiego, w 2003 teren ten został zagospodarowany przez PKL (Polskie Koleje Linowe) które wybudowały na jego zboczach zębatą kolejkę identyczną jak ta znana z Gubałówki. Po lewej widoczna górna stacja kolejki na szczycie Żaru. Wraz z powstaniem kolejki wybudowano punkty małej gastronomii czynne latem, oraz tor saneczkowy. Na szczycie w budynku stacji kolejki funkcjonuje również cało roczna restauracja.

Panorama ze szczytu Żar

Szczyt oferuje jedne z najobszerniejszych i najpiękniejszych panoram w Beskidzie Małym, udostępniając widoki na trzy beskidzkie pasma, w tym: Beskid Mały, Śląski, oraz Żywiecki. Imponujące wrażenie robi wijąca się pomiędzy szczytami wstęga rzeki Soły i zalewy na niej.

 

Z całą pewnością warto ten szczyt odwiedzić zważając na jego walory widokowe, sposób w jaki jednak został on zagospodarowany w 2003 roku… cóż pozostawia wiele do życzenia, nie będę tutaj oceniał tego czym aktualnie się on stał, niech każdy zrobi to sam, gdyż znajdą się zapewne osoby którym taki jego wygląd i oferowane usługi będą odpowiadały, ograniczę się tylko do stwierdzenia że wielka szkoda iż obecna infrastruktura nie przewiduje miejsca gdzie turysta idący z trasy – nie wjeżdżający kolejka wyłącznie na szczyt, nie ma miejsca gdzie mógłby się zagrzać i spożyć kanapkę, czy napić się swojej herbaty (lub herbaty kupnej ale w przystępnej cenie). Znajdująca się tam restauracja, pomimo iż serwuje naprawdę wyśmienite posiłki, miejscem takim na pewno nie jest, biorąc pod uwagę jej wysoki standard i ceny…

Na szczycie góry Żar 761 m n.p.m.  / od lewej: widok na Rogacz, dalej odleglejsze szczyty Beskidu Śląskiego, oraz słabo widoczne Beskidu Żywieckiego / po prawej widok w stronę przeciwną w kierunku Bukowskiego Gronia

Widok sprzed stacji metrologicznej na szczycie Żaru w kierunku Bukowskiego Gronia, jeziora Czanieckiego, oraz odleglejszych Kobiernic

W dniu w którym odwiedziłem trasę ze względu na panujące złe warunki pogodowe wybrałem wariant zjazdu kolejką, co samo w sobie może być również atrakcją jeśli wcześniej takową nie mieliśmy okazji jechać. Jeśli jednak dysponujemy zapasem czasu, oraz aura temu sprzyja ze szczytu można zejść kilkoma wariantami szlaków. W opisie przytoczę najprostszy i najkrótszy z nich – szlak czarny. Trasa okrąża budynek górnej stacji kolejki prowadząc początkowo biegnącą wzdłuż wałów zbiornika szosą, by po kilkudziesięciu metrach odbić w dół opuszczając szosę. W dalszym przebiegu ścieżka wiedzie prawie cały czas wzdłuż trasy kolejki, wyprowadzając nas w rejonie parkingu dolnej stacji w Międzybrodziu Żywieckim. Szlak jest dobrze oznakowany i nie przedstawia większych trudności. Podążając za szosą oraz znakami, w ciągu kolejnych kilku minut dotrzemy do pętli autobusowej i przystanku PKS. Zejście ze szczytu nie powinno nam zając więcej niż 45 minut.

zdjęcia od lewej: Ze szczytu można zejść kilkoma wariantami szlaków, najkrótszym z nich jest szlak czarny który początkowo prowadzi wzdłuż szosy dojazdowej, wokół zbiornika wody, by po kilkudziesięciu metrach odbić w prawo w ścieżkę prowadzącą wzdłuż trasy kolejki szynowej / Kolejka linowo-terenowa umożliwia szybki zjazd ze szczytu, ułatwia również dotarcie na szczyt osób starszych i niepełnosprawnych, może ona być również atrakcją dla osób które wcześniej nie miały okazji przejechać się podobną

Dostępność trasy:

Malowniczy szlak dostępny przez cały rok i w każdych warunkach pogodowych, należy jednak wziąć pod uwagę iż ścieżka ostro pnie się do góry, chwilami będąc bardzo wymagającą, toteż osoby słabiej przygotowane fizycznie mogą mieć problemy z jej pokonaniem, stąd powinny one do podanych czasów przejść doliczyć odpowiedni zapas właściwy dla posiadanej formy fizycznej. Szlak poza początkowym odcinkiem gdzie kluczy pomiędzy domami, nie przedstawia żadnych trudności logistycznych, jest on dobrze utrzymany i oznakowany.

Ostrzeżenia:

Jak wyżej wspominałem trasa chwilami dość wymagająca fizycznie, co może sprawiać kłopoty osobom o gorszej kondycji, innym zagrożeniem jest to płynące z faktu iż szlak kilkakrotnie przecina się z liniami wysokiego napięcia, często w otwartym terenie, należy pamiętać by unikać przebywania podczas burzy w takich rejonach.

Podczas zjazdu kolejką ze szczytu Żaru możemy podziwiać piękne panoramy na Beskidy / po prawej dolna stacja kolejki w Międzybrodziu Żywieckim

 

Przydatne Linki:

Ważne telefony:

  • GOPR – 601 100 300
  • Informacja PKL – +48 33 866 11 36

 


opis trasy: Żarnówka Mała – Żar – Międzybrodzie Żywieckie

ilość stron: 1  /  aktualizacja: 09.05.2017 / opracowanie i zdjęcia: Sebastian Nikiel

CC – Attribution Non-Commercialm Share Alike by Sebastian Nikiel